Qorxuram sülh məsələsində Ştaynmayer də Merkel kimi uğursuz olsun

Qorxuram Bakı - Yerevan sülh məsələsində Ştaynmayer də Merkel kimi uğursuz olsun...Münaqişəni  30 il uzadan elə sizin "balanslı siyasətiniz" olmadı, cənab Ştaynmayer?...
 Bakıda Azərbaycan prezidenti ilə görüşdə Almaniya prezidenti Ştaynmayer in " balanslı siyasət" barədə dedikləri təəccüblü olduğu qədər təhlükəli bir reallığın   etirafı kimi də diqqətimi çəkdi.
Alman prezident  " Almaniya bu regiona, Azərbaycana və Ermənistana həmişə balanslı münasibət göstərməyə çalışıb"söylədi. Bütün Qərb ölkələrinin 30 illik Qarabağ münaqişəsi və onun həlli dövründə  heç vaxt açıq demək istəmədikləri, ancaq etdikləri mətləb məhz bu idi. Onlar adını balans qoymaq istəmədikləri siyasətin pərdəsi altında münaqişəni daim uzatmağa, Ermənistanı birmənalı şəkildə dəstəkləməyə, onun işğallarına qanuni tanınma donu geyindirməyə çalışdılar. Bu gün isə həmin siyasətin tam əksinə olan açıq və cəsarətli etirafı görürük. Əslində Ştaynmayerin bu etirafı məhz Qarabağ müharibəsini udmağımızın real yekunlarından biridir. Qalib olmasaydıq, torpaqlar azad edilməsəydi, Ştaynmayer 20 dəfə də Azərbaycana gəlsəydi, bu etirafı etməzdi. O, bu etirafı ilə  ölkəsinin  sülh və barışıq qüvvəsi olduğunu nümayiş etdirməyə çalışdı. Ancaq nəticə tərsinə alınır. 30 il təcavüzkar siyasət aparmış bir ölkə ilə təcavüz qurbanı olmuş ölkənin arasında balansı necə yaratmaq olardı, cənab Ştaynmayer? Ağı qara ilə, mənfini müsbətlə birləşdirmək hətta ən istedadlı diplomatların belə həll edə bilmədiyi müşgüldür. 30 illik münaqişə dövründə Azərbaycanla Ermənistanın arasında balanslı mövqe tutmaq əslində münaqişəni daha da qızışdırmaq üsulu idi. Ştaynmayer kimi təcrübəli bir siyasətçinin bu böyüklükdə səhvə - etirafa niyə yol verdiyini təhlil etmək fikrim yoxdur. Özü bilər, ölkəsinin siyasi təhlilçiləri bilər. Ancaq münaqişənin  davam etdiyi keçmiş dövrdə də,  Ermənistanın sülh manipulyasiyası ilə məşqul olduğu hazırkı dövrdə də " balanslı siyasət " aparmaq böyük və bağışlanmaz qəbahətdir. Cənab Ştaynmayerin bu gün" bilirik ki, Qarabağ Azərbaycana məxsusdur" fikri indi yox, münaqişə illərində  deyilsəydi, riyakar "balans siyasəti " kənara qoyulsaydı, minlərlə günahsız və günahlı insanın qanları tökülmədən Qarabağ problemi həll olunardı. Ancaq o zaman Ştaynmayerlər məhz münaqişənin həll olunmaması üçün " Qarabağ Azərbaycanındır" demədilər, qızışdırıcı balans siyasətinin kölgəsində bu regiona və xalqlara qarşı cinayətkar niyyətli planların dalınca düşdülər. Hazırda Ermənistanın  sülh adı altında əslində antisülh fəaliyyəti apardığı hamıya məlumdur. Tərəflərdən birinin sülh, digərinin antisülh kursu apardığı şəraitdə cənab Ştaynmayerin "balanslı siyasəti" nin hansı səmərəsindən danışmaq olar?  Münaqişə dövründə də, indi də Almaniyanın "balanslı siyasəti" ziyandan başqa heç bir təsirli rol oynamır.
Cənab Ştaynmayerin sülh - normallaşma prosesinin hələ uzun illər davam edəcəyi  barədə  fikirləri də məncə Ermənistanın revanşçı qüvvələrinin uzun illər yapışacağı məqam olacaq. Alman prezidentinin  son 400 ildə Almaniya ilə Fransanın 23 dəfə müharibə aparması barədə xatırlatması o qədər də uğurlu alınmadı. Ümumiyyətlə, Azərbaycanla Ermənistanın müharibə - sülh prosesini Almaniya və Fransanın  münasibətləri ilə müqayisə etmək doğru deyil. Təkcə bunu deyim ki, onların hər ikisi 2- ci dünya müharibəsinə qədər imperialist, işğalçı, müstəmləkəçi siyasət apardıqları üçün aralarındakı düşmənçilik hər ikisinin iştahı və günahı üzündən yaranmışdı. Hər ikisi türk qardaşlarımızın sözü ilə desək, " sümürgəçi" idilər, acgöz idilər. Bəs Azərbaycanla Ermənistanın düşmənçiliyinin kökündə dayanan mətləbdən cənab Ştaunmayerin belə xəbərsiz davranmasına nə ad qoyaq? Azərbaycan müstəmləkəçi deyil, işğalçı deyil, imperialist deyil və olmayıb. Bütün bunlar Ermənistanın bir dövlət və toplum olaraq "hobbusi" idir. Almaniya ilə Fransanın normal münasibətlərə qayıtması üçün illərə ehtiyac həqiqətən var idi. Ancaq Azərbaycan - Ermənistan normallaşmasının daha tez başa gəlməsi üçün çox sadə bir yol var- gərəksiz "balanslı siyasətdən" əl çəkərək Ermənistanın tarixi, siyasi və hüquqi haqsızlığını, ədalətsizliyini açıq söyləmək. Həm də bizim Azərbaycan olaraq istədiyimiz yalnız budur ki, Ermənistan sülh sazişini imzalasın və ərazi iddialarından həmişəlik təminatla əl çəksin. Vəssalam. Ermənistan dövləti və erməni xalqı öz  daxilində, ürəklərində bizimlə barışarsa yaxşıdır, barışmazlarsa cəhənnəmə barışsınlar...
Cənab Ştaynmayerin "razılaşmaq üçün tarixi məqam yetişib, bu məqamı buraxmayın və inanıram ki, bu məqamdan istifadə edərək sülh sazişi imzalayacaqsınız" sözləri də diqqətimi çəkdi. Niyə?
Əvvala, Almaniya kimi güclü bir dövlətin başçısı hələ bu gün də Azərbaycanla Ermənistanın arasında yersiz "balansdan" danışırsa, haqqında danışdığı məqamın sülhə çevrilməsi çətin ki baş tutsun.
İkinci, yadıma 2018 - ci ildə kansler Angela Merkelin Bakıya və Yerevana səfərləri zamanı dediyi sözlər düşür. Paşinyan Sarkisyanı təzəcə devirib hakimiyyətə gəlmişdi. Merkel Bakıda İlham Əliyevlə görüşdən sonra " inanıram ki, Ermənistanda demokratik dəyişikliklər Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həllində yeni mərhələ açacaq" demişdi. Nooldu? Hər şey müharibə yolu ilə  həll olunmaq zorunda buraxıldı. Merkel və onun kimi  liderlərin günahı, iki standartlı, balanslı siyasətləri üzündən....
Qorxuram sülh məsələsində Ştaynmayer də Merkel kimi uğursuz olsun....

Aydın Quliyev

"Bakı Xəbər" qəzetinin baş redaktoru